Δευτέρα, 21 Ιανουαρίου 2013

Μάρκος Δράκος, Κατελάρης Παντελής


Δύο ακόμη ήρωες της ΕΟΚΑ, δύο ακόμη παλληκάρια που έδωσαν τη ζωή τους για την πατρίδα και τα υψηλά ιδανικά τους, τιμούμε αυτές τις μέρες. Ο Μάρκος Δράκος και ο Παντελής Κατελάρης αντάξιοι των τρανών προγόνων μας, στάθηκαν με σθένος απέναντι στον Άγγλο κατακτητή και κέρδισαν μια θέση δίπλα στους ήρωες του Ελληνικού έθνους.

Μάρκος Δράκος


«Από της Λεύκας το χωριό γενναίο παλικάρι ξεκίνησε για τα βουνά τ' άξιο παλικάρι. Μάρκος ο Δράκος ήτανε Λυκούργος ενεγράφη και υπαρχηγός του Διγενή αμέσως κατετάχθη. Βγήκεν αντάρτης στα βουνά πας τα 23 χρόνια δεν ελογάριασεν ζωή μεν κρύο ούτε χιόνια. Κρυάδα όταν ένιωθεν πάντα φορούσε σάκον μαζίν του εν που τράβηξεν Χαρίλαον και Ζάκκον.. Βουνά μην πρασινήσετε πουλιά μην κελαηδείτε γιατί ο Μάρκος πέθανε στα μαύρα να ντυθείτε.. Ήταν αντάρτης φοβερός και για τους Άγγλους τρόμος από που πέρνασεν έσχιζαν βουνά να γίνουν δρόμοι. Ήτανε μέρα Σάββατο 18 Γενάρη που έπεσε μαχόμενο το άξιο παλικάρι.. Βουνά μην πρασινήσετε πουλιά μην κελαηδείτε γιατί ο Μάρκος πέθανε στα μαύρα να ντυθείτε.»

Αγνή και μεγάλη μορφή ο Μάρκος Δράκος, κράτησε περήφανα τα ελληνοχριστιανικά ιδανικά που του μεταλαμπάδευσε η οικογένειά του, αψηφούσε κάθε κίνδυνο ακόμη και το θάνατο, και ριχνόταν μέσα στη φωτιά με πάθος για την ιδέα της Ένωσης με την Ελλάδα. Δεν πτοήθηκε από φυλακίσεις και βασανιστήρια, αντίθετα έζησε ώρες απόλυτης λευτεριάς στο αντάρτικο, στήνοντας ενέδρες, περιγελώντας το θάνατο ως την ημέρα που η προδοσία στάθηκε αφορμή της θυσίας του. Aπό μικρό παιδί διακρινόταν την αρετή του και για την πίστη του στο Θεό και την Ελλάδα. Πριν και μετά από κάθε μάχη έκανε την προσευχή του, διάβαζε και ανέλυε στους συναγωνιστές του την Αγία Γραφή. Ο Μάρκος Δράκος με το ψευδώνυμο «Λυκούργος» ήταν η προσευχόμενη προσωπικότητα του Αγώνα. Κατά τις δύσκολες στιγμές της Οργάνωσης, γονάτιζε σε μια σκοτεινή γωνιά του κρησφύγετου και προσευχόταν στο Θεό. Τα παλικάρια του τον λάτρευαν. Τον είχαν για πρότυπό τους. Σαν τον καλό Σπορέα έσπερνε στις ψυχές τους τον καλό σπόρο, την Αλήθεια του Χριστού. Αγωνιζόταν με την προσευχή και με το άψογο παράδειγμά του βοηθούσε τα παλικάρια του να γίνουν ηθικές προσωπικότητες.

Ο Μάρκος Δράκος γεννήθηκε στις 24 Σεπτεμβρίου 1932 στη Λεύκα.
Γονείς: Δέσποινα και Κυριάκος Δράκος. Αδέλφια: Μεγαλήνη και Μαρία.

 Τελείωσε το Δημοτικό σχολείο της Λεύκας και ήταν πρώτος σε όλα τα μαθήματα. Το 1950 αποφοίτησε από την Εμπορική Σχολή Σαμουήλ. Στη ψυχή του φώλιαζε πάντα το όραμα της ελευθερίας, χαρακτηριστικό δε τούτου ήταν και το ποίημα που έγραψε όταν ήταν στην Δ΄ τάξη, με τίτλο «Κύπρος», στο οποίο πρόβλεπε το ξεσηκωμό του 1955 για αποτίναξη του αποικιακού ζυγού.

Εργάστηκε ως λογιστής στην Ελληνική Μεταλλευτική Εταιρία, καθώς και μέλος της Παγκύπριας Εθνικής Οργάνωσης Νεολαίας, συμβάλλοντας αποτελεσματικά στην καλλιέργεια των εθνικοθρησκευτικών ιδεωδών.

 Ο Αρχηγός Διγενής επιλέγει τον Μάρκο ως τον πρώτο που θα έδινε το σύνθημα για την έναρξη του Αγώνα της ΕΟΚΑ. Έτσι την πρώτη Απριλίου 1955 ηγήθηκε της ομάδας του με την επωνυμία «Αστραπή», η οποία ανατίναξε με απόλυτη επιτυχία την Κυπριακή Ραδιοφωνική Υπηρεσία, το μετέπειτα ΡΙΚ, που ήταν το μοναδικό ραδιόφωνο στην Κύπρο. Στις 19 Ιουνίου 1955 οργάνωσε βομβιστική επίθεση εναντίον του αστυνομικού σταθμού της Πύλης Κερύνειας στη Λευκωσία.

Στις 25 Μαΐου 1955 ηγήθηκε απόπειρας εναντίον του Άγγλου Κυβερνήτη Άρμιτεϊτζ στο κινηματοθέατρο Παλλάς, λόγω όμως κακής λειτουργία του ωρολογιακού μηχανισμού, η έκρηξη έγινε μετά τη λήξη της παράστασης και την αποχώρηση του Κυβερνήτη. Μετά από προδοσία, ο Δράκος συνελήφθη από τους Άγγλους στις 30 Ιουνίου 1955 με την κατηγορία της κατοχής σφαιρών, και κρατήθηκε στις Κεντρικές Φυλακές Λευκωσίας μέχρι τις 15 Ιουλίου, οπότε μεταφέρθηκε στο Φρούριο της Κερύνειας με βάση το νέο νόμο περί κρατήσεως προσώπων άνευ δίκης.
 
Στις 23 Σεπτεμβρίου 1955 δραπέτευσε μαζί με άλλους αγωνιστές και επικηρύχθηκε με το ποσό των 5.000 λιρών.

Κατέφυγε μετά από διαταγή του Αρχηγού Διγενή στα βουνά του Κύκκου, όπου σχημάτισε την πρώτη ανταρτική ομάδα της περιοχής με την επωνυμία "Ουρανός". Εκεί κατασκεύασαν κρησφύγετα και άρχισαν εντατική εκπαίδευση. Ο «Λυκούργος» της ΕΟΚΑ διηύθυνε πολλές επιχειρήσεις εναντίον των Άγγλων, μεταξύ των οποίων και την ενέδρα στις 15 Δεκεμβρίου 1955 στο Μερσινάκι, όπου έπεσε μαχόμενος ο ήρωας Χαράλαμπος Μούσκος και συνελήφθησαν οι αγωνιστές Ανδρέας Ζάκος και Χαρίλαος Μιχαήλ, οι οποίοι απαγχονίστηκαν 8 μήνες μετά. Ο Δράκος τραυματίστηκε στο κεφάλι κατάφερε όμως να διαφύγει. 

Μετά την μυστική περίθαλψη του ο Μάρκος κατέφυγε και πάλι στα λημέρια του Κύκκου , μαζί του κατέφυγε και ο Γρίβας Διγενής στις 17 Ιανουαρίου 1956 και παρέμεινε μαζί με την ομάδα μέχρι το Μάιο του ίδιου έτους.

Ο Δράκος υπεραγαπούσε τον Αρχηγό του, ακόμα και στις προσευχές που έκανε παρακαλούσε πάντα το Θεό να φυλάει τον Αρχηγό, κι ας έχανε και τη ζωή του.

Στις 15 με 16 Ιανουαρίου 1957 ο Μάρκος Δράκος και τέσσερις αντάρτες του είχαν υποχρεωθεί να εγκαταλείψουν το κρησφύγετο τους στην περιοχή Τρουλινός του χωριού Καλοπαναγιώτης, κατόπιν εκτεταμένων ερευνών που άρχισαν εκεί οι Άγγλοι, μετά από προδοσία, και να καταφύγουν στον τομέα Σολέας, Τη νύκτα της 18ης Ιανουαρίου 1957, ενώ προσπαθούσε, επί κεφαλής της ομάδας του, να διασπάσει τον κλοιό των Άγγλων, που επεκτείνοντας τις έρευνες τους είχαν ασφυκτικά περικυκλώσει ολόκληρη την περιοχή Σολέας, και να οδηγήσει τους άνδρες του σε ασφαλέστερο μέρος, ενέπεσε σε ενεδρεύοντες Άγγλους στρατιώτες.«Στην προσπάθειά μας αυτή», αφηγείται ο συναγωνιστής του Τεύκρος Λοΐζου, «πέσαμε τρεις κατά συνέχεια φορές πάνω σε Άγγλους στρατιώτες. Την πρώτη ανταλλάξαμε πυροβολισμούς, τη δεύτερη όχι. Επικρατούσε σφοδρή κακοκαιρία. Στη λάμψη μιας αστραπής ο Μάρκος Δράκος και ένας Άγγλος στρατιώτης αλληλοεπισημάνθηκαν και αλληλοπυροβολήθηκαν. Ήμουν δίπλα του. Τον είδα να πέφτει και άκουσα τον βρόγχο στον λαιμό του.
Μου φάνηκε σαν να ήθελε να πει κάτι. Ο θάνατοs του υπήρξε ακαριαίος. Ο Δράκoς είχε δεχθεί στo σώμα τoυ πάvω από 40 σφαίρες.  Οι υπόλοιποι αλλάξαμε πορεία και καταφέρα­με να διαφύγουμε».

Αξιοσημείωτο πάντωs ήταν ο φόβοs των Άγγλων απέναντι στο πρόσωπο του , αφού ακόμα και νεκρόs που ήταν του έδεσαν τα χέρια και τα πόδια ! Τόσο πολύ φοβόντουσαν τον Έλληνα κομμάντο. Αυτός ήταν ο Μάρκοs Δράκοs και αυτοί ήταν οι αντάρτεs τηs ΕΟΚΑ.

Εκεί στο σημείο όπου ο Δρακός άφησε την τελευταία του πνοή και πέρασε στην Αθανασία βρίσκεται ένα λαγκάδι που οι παλιοί το ονομάζουν "το αρκάτζιν του Δράκου".

Κατά σύμπτωση στο χώρο αυτό θυσιάστηκε ο Δράκος.
Τάφηκε μαζί με τoυς άλλoυς πεσόvτες στις Κεvτρικές Φυλακές.

Ο Διγενής για τον Μάρκο Δράκο:

 «Υπήρξεν αγνός, τίμιος, ανιδιοτελής και γενναίος μαχητής. Εκ των πρώτων προσέτρεξεν εις τας τάξεις της Οργανώσεως. Ο θάνατός του με απεστέρησε ενός αρίστου συμπολεμιστού, την δε Κύπρον ενός τέκνου της, το οποίον θα της ήτο λίαν χρήσιμον, όχι μόνον εις τον απελευθερωτικόν αγώνα, αλλά και εις την μετ’ αυτόν δημιουργικήν εργασίαν διά την πρόοδον και ευημερίαν της. Η θλίψις μου διά τούτο ήτο μέγιστη. Αλλά και όλη η Κύπρος εθλίβη και τον εθρήνησε δικαίως. Ήρωες, ως ο Δράκος, και θνήσκοντες δεν παύουν να ζουν. Παραμένουν φωτεινοί οδηγοί των επιζώντων, διά την εκπλήρωσιν της αποστολής των εις ωραίους ευγενείς αγώνας».

Σήμερα, το άγαλμα του Μάρκου Δράκου βρίσκεται σε ένα πολύ σημαδιακό σημείο της Λευκωσίας. Στον δρόμο που οδηγεί στο Λήδρα Πάλας, ελάχιστα μέτρα κάτω από τον προμαχώνα της Ρόκκας, όπου κυμματίζει η εμετική ημισέλινος. Ο Μάρκος Δράκος, με το χέρι υψωμένο δείχνει με το δάχτυλό του κάπου μακριά. Δείχνει το δρόμο του αγώνα για την τελική δικαίωση των πόθων του λαού μας. Αυτό ζητά σήμερα το νεκρό παλικάρι από όλους εμάς. Να αγωνιστούμε ενωμένοι για να απαλλάξουμε τα Ελληνικά χώματα της Κύπρου μας από τον ξένο κατακτητή. Για να ανατείλει και πάλι ο Ελληνικός ήλιος σε μια ελεύθερη πατρίδα. Στη βάση του ανδριάντα γράφει: "Θέλει αρετήν και τόλμην η ελευθερία". Στον Δράκο υπήρχαν και περίσσευαν και τα δύο. 

Ο Θεός και η Πατρίδα με καλούν , πατέρα. Ζητώ την ευχή σου.




Κατελάρης Παντελής


Γεννήθηκε στο χωριό Επισκοπειό, της επαρχίας Λευκωσίας, στις 24 Δεκεμβρίου 1932. Σκοτώθηκε στις 18 Ιανουαρίου 1958 στο χωριό Άγιος Ιωάννης Μαλούντας, της επαρχίας Λευκωσίας, από έκρηξη βόμβας. Γονείς : Θεόδουλος και Ειρήνη Κατελάρη Αδέλφια : Θεοδώρα, Λεωνίδας, Κώστας, Νίκη, Ανδρέας, Φρόσω, Τομάζος.

Ο Παντελής Κατελάρης τελείωσε το σχολείο Επισκοπειού και εργαζόταν ως ξυλουργός στο τμήμα Δημοσίων Έργων. Ήταν αθλητής του ΓΣΠ στα 800μ. και στα 1500μ. Έγινε μέλος της ΕΟΚΑ το Σεπτέμβριο του 1955 και σύντομα ανέλαβε την αρχηγία επταμελούς ομάδας στην περιοχή του, με την οποία ανέπτυξε μεγάλη δράση στη συγκέντρωση των κυνηγετικών και άλλων όπλων από τα χωριά της Ορεινής, στην κατασκευή ναρκών, χειροβομβίδων και άλλων εκρηκτικών μηχανισμών. Διακρίθηκε επίσης σε επιθέσεις εναντίον του εχθρού και απόσπαση όπλων από Άγγλους στρατιωτικούς. Παράλληλα ήταν μέλος ομάδας κρούσεως στη Λευκωσία, με την οποία πήρε μέρος σε βομβιστικές επιθέσεις και σε απόπειρες εκτελέσεων, μια από τις οποίες ήταν και εναντίον του Άγγλου δικαστή Σιω. Ήταν σύνδεσμος στον τομέα Ορεινής Λευκωσίας. Από το Μάρτιο του 1957 ανέλαβε και ως σύνδεσμος του υποτομεάρχη της περιοχής Ορεινής, Σταύρου Στυλιανίδη, με τον τομεάρχη του τομέα Ορεινής Λευκωσίας. Τα πολλαπλά του καθήκοντα τον υποχρέωσαν να σταματήσει από τη δουλειά του και να αφοσιωθεί αποκλειστικά στον Αγώνα.

Στις 27 Οκτωβρίου 1957 συνελήφθη μαζί με τη μητέρα του και μερικά από τα αδέλφια του, ενώ προσπαθούσαν να αποκρύψουν χειροβομβίδες, τις οποίες είχαν κατασκευάσει με άλλα μέλη της ΕΟΚΑ στο χωριό του. Κατόρθωσε να δραπετεύσει και να καταφύγει στο αντάρτικο.

Στις 18 Ιανουαρίου 1958 σκοτώθηκε από έκρηξη μέσα στο κρησφύγετό του στον Άγιο Ιωάννη Μαλούντας, ενώ κατασκεύαζε βόμβες και τάφηκε μυστικά από συναγωνιστές του. Ο θάνατός του παρέμεινε μυστικός μέχρι το τέλος του αγώνα, οπότε έγινε η μετακομιδή των οστών του στη γενέτειρά του. 


Δημοφιλείς αναρτήσεις