Τετάρτη, 22 Αυγούστου 2012

Αρχεία Wikileaks: «Ο Χριστόφιας μπορεί να βασίζεται στον ΔΗΣΥ, για ένα επανενωμένο, ομόσπονδο, και λειτουργικό κυπριακό κράτος» είπε ο Ανα(ν)στασιάδης


Τι αποκάλυψε ο πρόεδρος του ΔΗΣΥ, Νίκος Ανα(ν)στασιάδης στον Αμερικανό πρέσβη δύο μήνες μετά τις προεδρικές του 2008: «Ο Τάσσος Παπαδόπουλος ήταν απίστευτα ανόητος που δεν διαπραγματεύτηκε το Σχέδιο [Ανάν] με καλή πίστη»

Εγκωμιαστικά ήταν τα σχόλια του Αμερικανού πρέσβη για τον ηγέτη του ΔΗΣΥ, έπειτα από συνάντηση που είχε μαζί του δύο και πλέον μήνες από την ανάδειξη του Δημήτρη Χριστόφια στην προεδρία της Δημοκρατίας. Τα ευμενή σχόλια καταγράφονται σε εμπιστευτικό τηλεγράφημα –υπό τον κωδικό 08ΝΙCOSIA273– του τότε Αμερικανού πρέσβη, Ρόναλντ Σλίκερ, από Λευκωσία προς την Ουάσινγκτον στις 30 Απριλίου 2008, και κάνουν λόγο για την «πολιτική οξύνοια», το «θάρρος» και την «προοδευτική σκέψη» του Νίκου Αναστασιάδη, ενώ στο έγγραφο υπογραμμίζεται η μεγαλοθυμία του ηγέτη της αντιπολίτευσης έναντι του νέου Προέδρου. Συγκεκριμένα, φέρεται να ανέφερε στους Αμερικανούς πως αν και «ο Χριστόφιας έκανε τεράστια λάθη στο παρελθόν», τώρα πια «ο ηγέτης του ΑΚΕΛ φαίνεται να έχει μάθει από τα λάθη του». Ακόμα, στο έγγραφο αναφέρεται πως «ο Αναστασιάδης δεν έδειξε σημάδια απογοήτευσης για την ήττα του Ιωάννη Κασουλίδη στις 24 Φεβρουαρίου, ούτε για το γεγονός ότι ο ΔΗΣΥ παρέμενε στο ρόλο της αντιπολίτευσης».


Ως περίληψη του τηλεγραφήματος ο πρέσβης Σλίκερ γράφει τα εξής: «Ο νέος Κύπριος πρόεδρος, Δημήτρης Χριστόφιας, μπορεί να βασίζεται στον ΔΗΣΥ πως θα στηρίξουμε τη στρατηγική του για την επανένωση της Κύπρου, φτάνει να παίξει τίμια και να μην μας κάνει κόλπα» είπε στον Πρέσβη ο ηγέτης του ΔΗΣΥ στις 22 Απριλίου. Το ότι είμαστε αντιπολίτευση δεν πάει να πει πως θα εναντιωνόμαστε σε κάθε πρωτοβουλία της κυβέρνησης απλώς για κερδίζουμε πόντους, εξήγησε ο Αναστασιάδης, πόσο μάλλον αναφορικά με το εθνικό πρόβλημα. Εξάλλου, ο Χριστόφιας έδειξε την αποφασιστικότητά του να εξεύρει λύση, διορίζοντας σοβαρούς και μετριοπαθείς ηγέτες στις διάφορες ομάδες εργασίας και τεχνικές επιτροπές, οι οποίες έχουν ήδη πιάσει δουλειά.

Όμως, για να μπορέσει να δοθεί πολιτική κάλυψη στον Πρόεδρο ώστε με τη σειρά του αυτός να μπορέσει να αντικρούσει τους εθνικιστές, πρέπει οι συνομιλίες να αποφέρουν σύντομα αποτελέσματα. 

Ο ΔΗΣΥ στοχεύει στη βελτίωση του πολιτικού κλίματος μεταξύ των δύο κοινοτήτων, ενδυναμώνοντας τους δεσμούς με το Ρεπουμπλικανικό Toυρκικό Κόμμα (CTP) και άλλα τουρκοκυπριακά κόμματα. Επίσης, ελπίζει πως θα φιλοξενήσει τον Τ/κ ηγέτη Μεχμέτ Αλί Ταλάτ στο σπίτι του στη Λεμεσό, κάποια στιγμή τον Μάιο. Ο Αναστασιάδης, σε αντίθεση με τους περισσότερους Ελληνοκύπριους πολιτικούς, εκτιμά πως η παρούσα πολιτική ηγεσία της Τουρκίας δεν είναι αντίθετη σε μια λύση στο Κυπριακό. Παρά τις προσπάθειες των Ελληνοκυπρίων, ωστόσο, ο ηγέτης του ΔΗΣΥ είναι βέβαιος πως όποια συμφωνία κι αν προκύψει θα είναι δυσμενέστερη ως προς τα ε/κ συμφέροντα απ’ ό,τι ήταν το Σχέδιο Ανάν το 2004, για την απόρριψη του οποίου φταίει ο –αρχιεχθρός του ηγέτη του ΔΗΣΥ– Τάσσος Παπαδόπουλος».

«Οξύνοια και καπατσοσύνη»
Μετά την περίληψη, το τηλεγράφημα μπαίνει σε λεπτομερή καταγραφή των όσων συζητήθηκαν στη συνάντηση με τον Νίκο Αναστασιάδη, ως ακολούθως: «Ο Αναστασιάδης δεν έδειξε σημάδια απογοήτευσης για την ήττα του Ιωάννη Κασουλίδη, στις 24 Φεβρουαρίου, ούτε για το γεγονός ότι ο ΔΗΣΥ παρέμενε στον ρόλο της αντιπολίτευσης. Αντίθετα, καθ’ όλη τη διάρκεια της συνάντησής μας μαζί του, επέδειξε πολιτική οξύνοια και καπατσοσύνη, γνωρίσματα τα οποία στο παρελθόν επέφεραν βραχυπρόθεσμες ήττες αλλά και μεγάλο σεβασμό για το κουράγιο του. Άρχισε τη συζήτηση επαινώντας τις πρώτες επιδόσεις του Χριστόφια ως Πρόεδρου. «Ο Χριστόφιας έκανε τεράστια λάθη στο παρελθόν», είπε ο Αναστασιάδης, «ειδικά σε ό,τι αφορά τη στήριξη στον Παπαδόπουλο και στην απόρριψη του Σχεδίου Ανάν το 2004». Ωστόσο, είπε, ο ηγέτης του ΑΚΕΛ φαίνεται να έχει μάθει από τα λάθη του και τώρα ο Πρόεδρος εμφανίζεται αποφασισμένος να συμφωνήσει σε λύση. Μία πρώτη ένδειξη της αποφασιστικότητας αυτής είναι η διάνοιξη του οδοφράγματος της οδού Λήδρας, μια κίνηση που ενείχε μεγάλο πολιτικό ρίσκο στην περίπτωση που κάτι πήγαινε στραβά.

Το κυπριακό πρόβλημα θα έπρεπε να υπερβαίνει τις όποιες κομματικές πολιτικές, υποστήριξε ο Αναστασιάδης. Γι’ αυτό και ο ΔΗΣΥ προτίθεται να ασκήσει ρόλο εποικοδομητικής αντιπολίτευσης και να δώσει στον Πρόεδρο επαρκή χώρο για ελιγμούς, ακόμα κι αν αυτό σημαίνει ο ΔΗΣΥ να αφήνει ευκαιρίες για βραχυπρόθεσμες πολιτικές νίκες να πηγαίνουν χαμένες. «Ο Χριστόφιας (ως ηγέτης του ΑΚΕΛ) είχε διαφορετική προσέγγιση το 2004, και ιδού πού οδηγηθήκαμε,» παραπονέθηκε ο Αναστασιάδης. Ο ΔΗΣΥ επιλέγει να παίξει αλλιώς, αρκεί ο Πρόεδρος και το ΑΚΕΛ να μην εκμεταλλευτούν την καλή μεταχείριση. Μας είπε πως είχε σκοπό να πει του Χριστόφια να σκέφτεται ως αρχηγός κράτους και όχι ως πολιτικός. Να κρατά τα μάτια του καρφωμένα στο μακροπρόθεσμο έπαθλο: ένα επανενωμένο, ομόσπονδο, και λειτουργικό κυπριακό κράτος».

«Προκειμένου να επιτύχουμε αυτό το αποτέλεσμα, χρειάζεται σκληρή δουλειά, θυσίες και συμβιβασμοί, συμφώνησε ο Αναστασιάδης. Παρά να επικεντρωθεί στα εμπόδια της λύσης και στις αποκλίνουσες θέσεις των δύο πλευρών σε διάφορα βασικά ζητήματα –όπως συνήθως γίνεται στις πολιτικές ομιλίες και τα ΜΜΕ– ο Αναστασιάδης επέλεξε να μιλήσει με έναν τόνο αισιοδοξίας. Οι διορισμοί που έκανε ο Χριστόφιας στις τεχνικές επιτροπές και τις ομάδες εργασίας θα έπρεπε να πείθουν τους Τ/κ πως «θέλει λύση και το εννοεί,» για παράδειγμα. Κι αυτό γιατί η λίστα περιέχει ελάχιστους ιδεολόγους και πολλούς με εμπειρία και μετριοπάθεια, είπε ο Αναστασιάδης, και ακόμα περιλαμβάνει προσωπικότητες που ρέπουν προς τον ΔΗΣΥ. Είναι πολύ σημαντικό οι ειδήμονες και οι τεχνοκράτες των επιτροπών να εμπλέξουν τους Τουρκοκύπριους ομολόγους τους σε έναν γόνιμο διάλογο και να σημειωθεί σύντομα πρόοδος, είπε ο Αναστασιάδης ώστε ο Χριστόφιας να μπορέσει να αντικρούσει τα καλέσματα των εθνικιστών και των απορριπτικών για επιβράδυνση των συνομιλιών, και να ζητήσει την έναρξη των εντατικών διαπραγματεύσεων. Εάν αυτές ξεκινήσουν τον Ιούνιο, όπως προνοεί η συμφωνία της 21ης Μαρτίου, τότε είναι δυνατό οι δύο πλευρές να φτάσουν σε ακτίνα συμφωνίας μέχρι το τέλος του 2008, εκτίμησε ο Αναστασιάδης».

«Ο ‘‘εθνάρχης’’ πέθανε» είπε για την ήττα Τάσσου
«Ήταν απίστευτα ανόητος που δεν διαπραγματεύτηκε το σχέδιο Ανάν με καλή πίστη»
Ο Αναστασιάδης, σύμφωνα με τα όσα κατέγραψε ο Αμερικανός πρέσβης στο τηλεγράφημά του, με παραλήπτη τη Ουάσινγκτον, «βλέπει πολλά οφέλη στο αυξημένο πήγαινε-έλα από και προς την άλλη πλευρά. Ο ΔΗΣΥ προτίθεται να ενισχύσει τους δεσμούς του με το CTP και άλλα τ/κ κόμματα μέσα από έναν κύκλο συναντήσεων, σεμιναρίων και κοινωνικών εκδηλώσεων. Εμφανίστηκε ιδιαίτερα ικανοποιημένος από τη θερμή υποδοχή του στη βόρεια Λευκωσία μέσω του οδοφράγματος της οδού Λήδρας, και οραματίζεται κι άλλες υψηλές επαφές με Τουρκοκύπριους ηγέτες. Δυστυχώς, ο Τ/κ ηγέτης, Μεχμέτ Αλί Ταλάτ, αναγκάστηκε να ακυρώσει το ραντεβού της 30ής Απριλίου στο σπίτι του Αναστασιάδη στη Λεμεσό για δείπνο. Ελπίζουν να ορίσουν εκ νέου ραντεβού περί τα τέλη Μαΐου. Εν τω μεταξύ, ο Αναστασιάδης υποστήριξε πως οι τ/κ και ε/κ αρχές –παρακινούμενες εν μέρει από τον ΔΗΣΥ– βρίσκονταν πολύ κοντά σε συμφωνία για αναστήλωση του μοναστηριού του Αποστόλου Ανδρέα, στην απόμακρη χερσόνησο της Καρπασίας, η οποία βρίσκεται υπό τουρκοκυπριακή διοίκηση.

Όταν οι Ελληνοκύπριοι ψήφιζαν ΟΧΙ επί του Σχεδίου Ανάν το 2004 πίστευαν –ή τους έκαναν να πιστέψουν, σημείωσε ο Αναστασιάδης– πως θα βρισκόταν στο μέλλον ένα καλύτερο σχέδιο λύσης. Ο ηγέτης του ΔΗΣΥ υποστήριξε πως μάλλον το αντίθετο ισχύει. Εξέφρασε τη βεβαιότητα πως το όποιο σχέδιο προκύψει από τις τελευταίες διαπραγματευτικές προσπάθειες θα είναι λιγότερο επωφελές για τους Ε/κ απ’ ό,τι ήταν το Σχέδιο Ανάν, και η ευθύνη για αυτό βαραίνει τον Τάσσο Παπαδόπουλο. «Ήταν απίστευτα ανόητος που δεν διαπραγματεύτηκε το σχέδιο με καλή πίστη», παραπονέθηκε ο Αναστασιάδης, με θυμωμένο ύφος. Σε αυτά τα τέσσερα χρόνια που μεσολάβησαν από το δημοψήφισμα, η τουρκοκυπριακή κοινότητα έχει αναπτυχθεί οικονομικά και έχει κερδίσει τις εντυπώσεις στα μάτια της διεθνούς κοινής γνώμης. Όσοι Ελληνοκύπριοι πίστευαν πως η άλλη πλευρά θα έτρεχε στο τραπέζι των διαπραγματεύσεων πρόθυμη για λύση και έτοιμη για τον οποιονδήποτε συμβιβασμό, πλανήθηκαν πλάνη οικτρά, είπε. Τώρα επιζητούν παραχωρήσεις. Ευτυχώς, ο Παπαδόπουλος είναι πλέον εκτός παιχνιδιού και ο Αναστασιάδης εμφανίστηκε υπερήφανος που συνέβαλε στην εκλογική του ήττα στις 24 Φεβρουαρίου. «Ο ‘‘εθνάρχης’’ πέθανε,» υποστήριξε, και οι ιστορικοί του μέλλοντος θα επαινέσουν τις προσπάθειές του να τον θάψει.

Ως εκ τούτου, η επαναδιαπραγμάτευση της βάσης λύσης του Κυπριακού είναι αντίθετη ως προς τους στόχους των Ελληνοκυπρίων. Ο Αναστασιάδης τάσσεται υπέρ της επανατοποθέτησης του Σχεδίου Ανάν στο τραπέζι των διαπραγματεύσεων και της προσπάθειας για αλλαγές που να καταπραΰνουν τις ε/κ ανησυχίες. Σε επίπεδο τακτικής, εκτιμά πως οι διαπραγματευτές οφείλουν να ψάξουν πρώτα τα σημεία στα οποία οι δύο κοινότητες συμφωνούν, ώστε να οικοδομήσουν το απαραίτητο κλίμα εμπιστοσύνης για να μπορέσουν μετά να υπάρξουν συμβιβασμοί σε δυσκολότερα και πιο ουσιαστικά κεφάλαια, όπως αυτά της ασφάλειας και των εγγυήσεων, των περιουσιών και της διακυβέρνησης».

«Ο πιο θαρραλέος και πολιτικά σκεπτόμενος»
Στο καταληκτικό σχόλιο του τηλεγραφήματος προς τη Ουάσινγκτον, ο τότε πρέσβης έγραφε τα εξής: «Εκ των πιο δραστήριων Ελληνοκυπρίων πολιτικών, ο Νίκος Αναστασιάδης είναι σταθερά ο πιο θαρραλέος και προοδευτικά σκεπτόμενος. Συνεπώς, είναι ενθαρρυντικό το γεγονός ότι η νίκη του Χριστόφια τον Φεβρουάριο και η παραμονή του ΔΗΣΥ στον ρόλο της αντιπολίτευσης δεν του έχουν δημιουργήσει αισθήματα πικρίας και επιθυμίας για πολιτική εκδίκηση. Η δέσμευση του κόμματός του για στήριξη των προσπαθειών του Χριστόφια στις διαπραγματεύσεις παρέχει στον Πρόεδρο την ευχέρεια να κινείται πιο ευέλικτα και να συναινεί σε παραχωρήσεις, παρά τις αντιδράσεις του Παπαδόπουλου και των εθνικιστών ομοϊδεατών του στην ε/κ πλευρά. Ωστόσο, δεν είμαστε και τόσο βέβαιοι πως ο Αναστασιάδης σκέφτεται ορθά σε ό,τι αφορά το Σχέδιο Ανάν. Αν και το τελευταίο μπορεί πράγματι να αποτελεί την καλύτερη βάση για μια συμφωνία επωφελή για τα ε/κ συμφέροντα, κανένας Ε/κ πολιτικός δε θα μπορούσε να αντέξει τα πολιτικά πυρά εναντίον του σε περίπτωση που εισηγούνταν την επανατοποθέτηση του Σχεδίου στο τραπέζι των διαπραγματεύσεων. Επιπλέον, αν ο Αναστασιάδης εκφράσει δημόσια την άποψή του επ’ αυτού, το μόνο που θα καταφέρει ο ταλαντούχος αυτός πολιτικός είναι να περιθωριοποιηθεί, σε μία τόσο κρίσιμη μάλιστα στιγμή. 

Εκτιμούμε πως είναι πιο ωφέλιμο να ασκεί πίεση για συμπερίληψη στοιχείων του Σχεδίου Ανάν, –αντί του Σχεδίου καθ’ αυτού και της ορολογίας που παραπέμπει σε αυτό– στο καλάθι των διαπραγματεύσεων».


Δημοφιλείς αναρτήσεις